Dlaczego sezonowość w Izraelu ma znaczenie?
Klimat Izraela ma wyraźny rytm: deszczowa zima i całkowicie suche lato. Pora deszczowa trwa mniej więcej od października lub listopada do marca lub kwietnia, a od czerwca do września na większości kraju praktycznie nie pada.
Wieloletnie normy Israel Meteorological Service, publikowane przez Tokyo Climate Center Japońskiej Agencji Meteorologicznej, dobrze pokazują, jak szybko zmienia się klimat z północy na południe. Na lotnisku Ben Gurion, w pasie nadmorskim niedaleko Tel Awiwu, spada średnio około 550 mm deszczu rocznie. W Beer Szewie na skraju Negewu – około 190 mm. W Ejlacie – zaledwie około 20 mm. Ben Gurion i Ejlat dzieli w linii prostej niespełna 300 km.
Równie ważne są wysokość i ukształtowanie terenu. Jerozolima leży na wysokości około 800 m, więc zimą jest wyraźnie chłodniejsza od wybrzeża. Depresja Morza Martwego, położona ponad 400 m poniżej poziomu morza, ma z kolei klimat pustynny i należy do najcieplejszych miejsc w kraju.
Wybrzeże, góry, depresja i pustynia
Wybrzeże Morza Śródziemnego – Tel Awiw, Herclijja, Hajfa – ma łagodną, deszczową zimę i gorące, wilgotne lato.
Jerozolima i Galilea to rejony wyżej położone: chłodniejsza zima, rześkie wieczory i suche lato z mniejszą wilgotnością niż nad morzem.
Morze Martwe i Pustynia Judzka – suche przez cały rok, przyjemne zimą, bardzo gorące latem.
Negew i Ejlat – klimat pustynny, z ciepłą, słoneczną zimą i upalnym latem. Ejlat jest jedynym miejscem w Izraelu, gdzie zimą można liczyć na pogodę plażową.
Izrael w styczniu
Styczeń jest najchłodniejszym i najbardziej deszczowym miesiącem roku. Na lotnisku Ben Gurion średnia dobowa temperatura wynosi około 13°C, a opady sięgają średnio około 150 mm. Deszcz przychodzi zwykle z niżami znad wschodniej części Morza Śródziemnego – jako kilkudniowe okresy z przelotnymi ulewami i burzami, przedzielone pogodnymi, chłodnymi dniami.
W Jerozolimie jest jeszcze chłodniej, a noce bywają zimne. Rzadko, przy wyjątkowych napływach chłodnego powietrza, miasto może zobaczyć nawet śnieg.
Na południu warunki są zupełnie inne. Ejlat notuje w styczniu średnio zaledwie około 3–4 mm opadu, a średnia dobowa temperatura wynosi około 16°C. W słońcu jest ciepło, choć wieczory są chłodne.
Styczeń sprzyja zwiedzaniu Jerozolimy bez tłumów i upału, wypoczynkowi nad Morzem Martwym oraz zimowemu słońcu w Ejlacie. Na plażowanie nad Morzem Śródziemnym to jednak nie jest czas.
Izrael w lutym
Luty wciąż należy do pory deszczowej. Ben Gurion notuje średnio około 97 mm opadu, a średnia dobowa temperatura to około 14°C. Dni z deszczem przeplatają się jednak z coraz częstszymi pogodnymi okresami.
Po zimowych deszczach kraj zielenieje. Galilea, wzgórza wokół Jerozolimy i północny Negew pokrywają się kwiatami, a to jeden z najbardziej fotogenicznych momentów izraelskiego roku.
W Ejlacie średnia dobowa temperatura rośnie do około 17–18°C. Nad Morzem Martwym luty jest przyjemnie ciepły i suchy.
Warto pamiętać, że zimowe ulewy w górach mogą wywoływać gwałtowne wezbrania w suchych korytach rzek na pustyni – nawet kilkadziesiąt kilometrów od miejsca, w którym padało. Dlatego przy wędrówkach w wąwozach Pustyni Judzkiej i Negewu zimą zawsze sprawdzamy aktualne ostrzeżenia.
Izrael w marcu
W marcu zaczyna się wiosna. Na lotnisku Ben Gurion średnia dobowa temperatura wynosi około 16°C, a opady spadają do około 60 mm. W Beer Szewie pada średnio już tylko około 26 mm.
Marzec to jednak także pierwszy miesiąc, w którym mogą pojawiać się gorące, suche wiatry znad pustyni, w Izraelu nazywane szarawem, a w szerszym regionie chamsinem. Glosariusz American Meteorological Society opisuje chamsin jako gorący, zapylony wiatr pustynny wiejący najczęściej wiosną przed niżami przesuwającymi się na wschód. Takie epizody mogą na kilka dni podnieść temperaturę o wiele stopni i przynieść pył, a ich koniec oznacza zwykle gwałtowne ochłodzenie.
W Ejlacie średnia dobowa temperatura przekracza 20°C. To bardzo dobry moment na pustynię, zanim nadejdzie upał.
Marzec jest jednym z najlepszych miesięcy na podróż łączącą Jerozolimę, Galileę, Morze Martwe i Negew.
Izrael w kwietniu
Kwiecień zamyka porę deszczową. Ben Gurion notuje średnio około 15 mm opadu, a średnia dobowa temperatura wynosi około 19°C. W Ejlacie robi się już gorąco – średnio około 25°C.
To najlepszy moment na zwiedzanie całego kraju, ale też jeden z najbardziej obleganych. W marcu lub kwietniu przypadają Pascha i Wielkanoc, przyciągające pielgrzymów z całego świata i izraelskie rodziny podróżujące po kraju. W tym czasie Jerozolima jest bardzo popularna, a najlepsze hotele mają wysokie obłożenie i często minimalne długości pobytu.
Wiosną nadal mogą pojawiać się epizody szarawu. Na pustyni temperatury rosną szybko, dlatego wycieczki na Masadę czy do Ein Gedi planujemy na wczesne godziny.
Kwiecień to doskonały czas na pierwszą, pełną podróż po Izraelu – pod warunkiem wcześniejszej rezerwacji.
Izrael w maju
Maj jest praktycznie suchy. Na lotnisku Ben Gurion spada średnio około 2 mm deszczu, a średnia dobowa temperatura wynosi około 23°C. Morze Śródziemne staje się na tyle ciepłe, że zaczyna się sezon plażowy w Tel Awiwie i Herclijji.
Na południu jest już bardzo ciepło: w Ejlacie średnia dobowa temperatura wynosi około 29°C, a nad Morzem Martwym upał staje się wyraźny.
Maj dobrze łączy zwiedzanie Jerozolimy, miejskie życie Tel Awiwu i pierwsze dni na plaży. To także moment, w którym coraz większe znaczenie zaczyna mieć rytm dnia: zwiedzanie rano, odpoczynek w cieniu po południu.
Izrael w czerwcu
Czerwiec otwiera lato. Na lotnisku Ben Gurion średnia dobowa temperatura wynosi około 25°C, a deszcz praktycznie nie występuje. Na wybrzeżu rośnie wilgotność, a bryza od morza łagodzi upał.
W Ejlacie średnia dobowa temperatura przekracza 32°C, a nad Morzem Martwym upał jest bardzo wysoki. Jerozolima, dzięki wysokości, ma chłodniejsze wieczory i bardziej suche powietrze.
Czerwiec to dobry moment na Tel Awiw i wybrzeże w połączeniu z Jerozolimą. Pustynię zostawiamy na krótkie wycieczki o świcie.