Dlaczego sezonowość w Botswanie ma znaczenie?
Botswana leży na półkuli południowej, więc pory roku są odwrócone względem Europy. Klimat jest prosty: gorące, deszczowe lato od listopada do marca i suchy, słoneczny okres od kwietnia do października. Według Botswana Tourism Organisation najwięcej deszczu przypada na styczeń i luty, a październik i kwiecień są miesiącami przejściowymi.
Wieloletnie dane Botswana Meteorological Services potwierdzają ten rytm. W Maun, bramie do Delty Okawango, w styczniu spada średnio około 110 mm deszczu, a od czerwca do sierpnia – praktycznie nic. W Kasane, nad Chobe, styczeń i luty przynoszą po około 135 mm. Letni deszcz ma zwykle charakter gwałtownych, popołudniowych burz, po których szybko wraca słońce.
Równie ważne są temperatury. Zimą dni są ciepłe i słoneczne, ale noce zimne – w Ghanzi, na skraju Kalahari, średnie minimum lipca wynosi około 4°C, a przymrozki nie są rzadkością. Z kolei październik, tuż przed deszczami, jest najgorętszym okresem roku.
Delta Okawango – woda, która przychodzi w porze suchej
To najważniejszy paradoks botswańskiego kalendarza. Okawango zbiera wodę z deszczów padających latem na wyżynach Angoli. Fala powodziowa płynie setki kilometrów i rozlewa się po Delcie dopiero po kilku miesiącach – wtedy, gdy w samej Botswanie trwa pora sucha.
UNESCO, które wpisało Deltę na listę światowego dziedzictwa, podkreśla, że szczyt pory suchej, czerwiec i lipiec, to okres, w którym woda ma kluczowe znaczenie dla całego ekosystemu. Według Botswana Tourism Organisation powierzchnia Delty zmienia się z około 15 000 km² w okresach suchszych do około 22 000 km² w najbardziej wilgotnych.
Wielkość powodzi różni się jednak z roku na rok. Dlatego charakter safari w Delcie – więcej mokoro i łodzi czy więcej game drive – zależy nie tylko od miesiąca, ale też od lokalizacji obozu: w stałych kanałach, na terenach sezonowo zalewanych czy na suchym lądzie.
Botswana w styczniu
Styczeń to środek zielonej pory roku. W Maun średnio około 32°C w dzień i około 20°C w nocy, a opad sięga około 110 mm. W Kasane jest jeszcze bardziej wilgotno – około 135 mm. Deszcz najczęściej spada w postaci popołudniowych lub wieczornych burz, a poranki bywają słoneczne i świeże.
Busz jest bujny, a wiele antylop rodzi młode, co przyciąga drapieżniki. To również wyjątkowy czas dla miłośników ptaków, ponieważ przylatują gatunki wędrowne.
W Kalahari i na panwiach Nxai Pan po dobrych deszczach pojawiają się świeże trawy, a wraz z nimi duże stada zebr i antylop. Styczeń to więc nie gorsze safari, lecz safari innego rodzaju – zielone, dynamiczne i znacznie spokojniejsze. Trzeba liczyć się z wysoką wilgotnością, upałem i tym, że niektóre drogi w parkach mogą być trudniej przejezdne.
Botswana w lutym
Luty pozostaje jednym z najbardziej deszczowych miesięcy. W Kasane średnio około 135 mm, w Maun – około 97 mm. Burze przeplatają się z okresami słońca, a niebo, oczyszczone przez deszcz, sprzyja fotografii.
Według Botswana Tourism Organisation w lutym i marcu mogą zdarzać się dłuższe okresy deszczowe. Wtedy na panwiach Makgadikgadi zbiera się woda, a gdy deszcze są obfite, przylatują tam flamingi, czasem w dziesiątkach lub setkach tysięcy. W Nxai Pan i w północnej części Central Kalahari na trawiastych równinach pasą się zebry, gnu i springboki.
Dla Gościa zainteresowanego Kalahari i panwiami luty może być jednym z najciekawszych miesięcy roku. W Delcie i nad Chobe zwierzęta są bardziej rozproszone, a wysoka trawa utrudnia ich wypatrywanie. To również okres najkorzystniejszych stawek w wielu obozach.
Botswana w marcu
Marzec to końcówka pory deszczowej. W Maun średni opad spada do około 67 mm, w Kasane do około 70 mm. Dni są nadal gorące, około 31–32°C, ale burze pojawiają się rzadziej.
Busz pozostaje intensywnie zielony, młode zwierzęta szybko dorastają, a krajobrazy są wyjątkowo fotogeniczne. Na panwiach może jeszcze stać woda, a Kalahari i Nxai Pan mogą być nadal bardzo ciekawe.
W tym czasie wyżyny Angoli wysyłają w kierunku Botswany wodę z letnich deszczów. W północnej części Delty, w Panhandle, poziom wody zaczyna rosnąć. Rozpoczyna się powolny proces, który za kilka miesięcy zmieni oblicze całej Delty.
Botswana w kwietniu
Kwiecień jest miesiącem przejściowym. Opad w Maun spada do około 25 mm, w Kasane do około 23 mm, a dzienne temperatury, około 30°C, stają się przyjemniejsze. Noce robią się wyraźnie chłodniejsze – w Ghanzi średnio około 13°C.
Busz jest nadal zielony, ale stopniowo zaczyna wysychać. Zwierzęta, które w porze deszczowej rozproszyły się po całym kraju, zaczynają wracać w okolice stałej wody.
Botswana Tourism Organisation wskazuje okres od kwietnia do października jako najlepszy na pogodę i obserwację zwierząt. Kwiecień łączy zieleń krajobrazu z coraz lepszą widocznością i często korzystniejszymi cenami niż w szczycie sezonu. To bardzo dobry termin dla Gości, którzy szukają równowagi.
Botswana w maju
Maj otwiera porę suchą. W Maun średni opad wynosi zaledwie około 5 mm, w Kasane około 2 mm. Dni są słoneczne i ciepłe, około 28–29°C, ale noce wyraźnie chłodne – w Maun około 11°C, w Ghanzi około 8°C.
Trawy wysychają i niżeją, a widoczność w buszu z tygodnia na tydzień się poprawia. Nad Chobe i Linyanti zaczynają gromadzić się większe stada.
W Delcie Okawango woda z Angoli przesuwa się coraz dalej na południe. Kanały i laguny stopniowo się napełniają, a obozy w rejonach wodnych zaczynają sezon mokoro. Maj to dla wielu naszych Gości jeden z najbardziej harmonijnych miesięcy – z dobrą widocznością, łagodnymi temperaturami i jeszcze przed szczytem popytu.
Botswana w czerwcu
W czerwcu zaczyna się zima. W Maun średnio około 26°C w dzień i około 8°C w nocy, w Ghanzi tylko około 4–5°C. Opadów praktycznie nie ma. Poranne game drive w otwartych samochodach wymagają ciepłej kurtki, czapki i koca, a w południe wystarcza koszulka.
W Delcie powódź osiąga coraz większy zasięg. Woda wypełnia niecki, które jeszcze kilka miesięcy wcześniej były suche, a stada słoni, bawołów, zebr i liczne antylopy lechwe przychodzą pić i pasą się na zalanych łąkach.
Czerwiec to początek najbardziej klasycznego okresu safari w Botswanie, z dużą koncentracją zwierząt i doskonałą widocznością. To również okres, w którym rośnie popyt i ceny w obozach.
Przeczytaj także: Kiedy jechać do Namibii? Sezonowość miesiąc po miesiącu